Gaat de fietsenmaker zijn leven beteren?

VanMoof, maker van e-bikes, heeft onlangs € 34 miljoen opgehaald. De vorige ronde in mei bracht € 11 miljoen op. Vorig jaar juni kwam, via een crowdfunding, een bescheiden € 2,5 miljoen binnen. Vanwaar die exponentiële kapitaalbehoefte? Vanwege een exponentiële groei? Een groei die ze zelf nauwelijks kunnen bijhouden.

Maanden wachten
Bard van de Wijer schreef hierover in de Volkskrant van 17 september het volgende. Ik citeer:
VanMoof, dat zichzelf profileert als de Tesla onder de e-bikes, lijdt aan dezelfde problemen als waar de Amerikaanse e-autofabrikant mee kampte: gebrekkige service als gevolg van onstuimige groei. Groeipercentages die soms in de duizenden lopen, hebben ertoe geleid dat het bedrijf niet altijd kan leveren wat het belooft, blijkt uit klachten van klanten die soms maanden moeten wachten op hun fiets.
Ongeveer eenderde van de jongste kapitaalinjectie steekt de fietsfabrikant daarom in het verbeteren van de klantenservice en kwaliteit. VanMoof erkent dat die niet altijd op het gewenste niveau zijn. ‘Niet het meest sexy onderwerp wellicht, maar wel belangrijk’, aldus een woordvoerder.”

Meer lezenGaat de fietsenmaker zijn leven beteren?

Toch maar een Filosoof in uw Raad van Bestuur?

Wat heeft ondernemen met filosofie gemeen? Zijn ‘t twee gescheiden werelden? Omzet maximalisatie en concurrenten onderuit halen, versus vragen over de zin van het leven, met doelstellingen zonder praktische resultaten.

Ze hebben zeker een groot raakvlak, aldus de filosoof Alain de Botton in een opinieartikel in de Financial Times van 1 januari 2014.
“Beneath their interest in profits, businesses are forced to engage with nothing less than the question of how to satisfy their customers.”
“For its part, philosophy has spent most of its long history investigating the ingredients of a good life, what Aristotle called eudaimonia: ‘flourishing’ or ‘fulfilment’ ”.
“In different ways, philosophy and business have to work out what satisfies people”.

Meer lezenToch maar een Filosoof in uw Raad van Bestuur?

1

Computerperikelen, welke en hoe te voorkomen?

‘n Open deur: de computer is niet weg te denken uit de moderne maatschappij en zeker niet uit de uitgeverij. Het is echter wel een hulpmiddel met af en toe kuren. Bij een nieuwe computer heb je daar geen weet van. De problemen slaan later toe.
“Vernieuwing” is het sleutelbegrip. Evenals “onderhoud”.

Meer lezenComputerperikelen, welke en hoe te voorkomen?

2

Inspraak? Liever niet

Via publikaties in kranten wijst de overheid belanghebbenden op de mogelijkheid bezwaren aan te tekenen tegen haar besluiten. Bijvoorbeeld inzake infrastructurele projecten. Inspraak.

Hoe staat het met de toegankelijkheid van die publikaties. Is die goed of is ‘t zoeken onder het tapijt?

Meer lezenInspraak? Liever niet

1

Falen, de weg naar succes

Mijn project is mislukt. Ik heb mijn doel niet bereikt.
Ik ben mislukt. I’m a loser. Ik stop er mee.
Is dat wel zo? Ben je een loser en moet je wel stoppen?

Meer lezenFalen, de weg naar succes

1

Kodak: de stuiptrekking van een icoon

Huh: scheermesjes. Het icoon van de fotografie in de 20ste eeuw verkoopt scheermesjes?

Meer lezenKodak: de stuiptrekking van een icoon

1

Die experts, ze zeggen maar wat

Een wetenschappelijk discours. Heel goed. De ene wetenschapper heeft iets gevonden. De ander heeft iets anders gevonden en vecht die ene aan. Debat prima. Zo groeit onze kennis. Maar dat debat draagt niet bij aan de geloofwaardigheid van de coronamaatregelen en van de betrokken ‘experts’.

Luchtoorlog
Maarten Keulemans schrijft in zijn artikel ‘Luchtoorlog’om corona’ (Volkskrant 6 juli) dat 200 wetenschappers in een open brief hebben gewezen op het risico van het meeliften van het Covid-19 virus op druppeltjes speeksel die zo klein zijn dat ze een tijdje in de lucht blijven hangen. En in een ongeventileerde ruimte blijven rondzweven. Aersolen in binnenruimtes. Een soort stabiele luchtemulsie. Ramen open dus. Maurice de Hond had zich al eerder sterk gemaakt voor het idee. Ontmoette veel skepsis. Van wetenschappers die een maand later die brief niet zouden ondertekenen.
Amrish Baidjoe, veld-epidemioloog en microbioloog, riep het kabinet onlangs in een brief op mondkapjes in binnenruimtes te verplichten (NRC 30 juli).

Mondkapjes, ja /nee
In landen om ons heen zijn  mondkapjes buiten verplicht. Nederland doet niet mee. De burgemeesters van Amsterdam en Rotterdam komen in opstand. Ahmed Aboutaleb zegt: “Ik moet mezelf later nog in de ogen kunnen zien”. Hij moet ervan overtuigd zijn dat hij er alles aan heeft gedaan om uitbreiding van de besmettingen te onderdrukken. Baat het niet dan schaadt het niet. Femke Halsema zal ook zoiets gedacht hebben.
Een mondkapje als ‘nudging’ instrument. Aanvankelijk voor bewustwording, nu dan voor bewustblijving. Vooral voor (late) pubers voor wie FOMO leidend is en tegendraadsheid het normaal. Een lichtblauw mondkapje, al of niet drielaags, heeft m.i. een sterkere signaalfunctie, dan de ‘fancy’ afsluiters met een tijgerprint of leeuwenmuil.

Gezichtsverlies
Niet nodig, zei Van Dissel woensdag 28 juli een Noors overzicht citerend: “laat 200 duizend mensen een week lang een mondkapje dragen, en je zult misschien één geval van besmetting voorkomen. Een buitengewoon klein effect”. Een typisch voorbeeld van ‘cherry picking’ (“cijfers zijn correct als ze mij welgevallig zijn”). Is het Nederlandse beleid soms gestoeld op het voorkomen van gezichtsverlies: “ Wie A zegt moet A blijven zeggen”?

Ook Amrish Baidjo zegt dat het lijkt of Nederlandse beleidsmakers als premier Mark Rutte en RIVM-coronachef van Dissel een imagoprobleem vrezen als ze omgaan. „Er is zo lang gezegd: mondkapjes werken niet. Dan wordt het lastig daarop terug te komen. Het past in de trend dat er met te veel stelligheid is gecommuniceerd over dingen waarover geen zekerheid was.”

Ongeloofwaardig
Augustin Landier, hoogleraar aan de HEC Paris en David Thesmas MIT schrijven in een artikel in Les Echos , “Covis – 19 and the meaning of Scientific Failure’ dat de gezondheidscrisis een gigantische onzekerheid zichtbaar heeft gemaakt en de grenzen van menselijk kennis heeft getoond.
Wetenschappers hebben uiteenlopende standpunten ingenomen en zijn regelmatig van mening veranderd. Hebben tegenstrijdige onderzoeksresultaten gepubliceerd en later weer teruggetrokken.
“ De vrees onder wetenschappers bestaat dat ze uit de crisis komen met een volstrekte ongeloofwaardigeheid”.

Tsunami
Daar bovenop komt een tsunami aan publikaties, naar aanleiding van het Covid-19 virus. Een ‘collateral damage’. Een gevolg van de race naar het verlossende vaccin.
Het Allen Institute for AI (AI2) stelde vast dat er de laatste tijd meer dan 130.000 wetenschappelijke publikaties op dit gebied zijn verschenen. Voor het merendeel prematuur, soms speculatief, soms op schimmige websites gezet, niet ‘gerefereed’ zoals het hoort, veel met voorlopige conclusies, een aantal dat intussen alweer teruggetrokken is.

Coronaparadox
Uit onverwachte hoek komt ook nog eens het fotomodel Doutzen Kroes, een “influencer” met, naar ik las, 6,5 miljoen volgers. Zij trekt de vele tegenstrijdige conclusies van de experts in twijfel. Het is de coronaparadox die haar de ruimte geeft. Met een complottheorie en aanbevelingen voor gezond eten. Promotie voor de Powerfoodlijn van haar  zuster Renske?
Kritisch zijn is goed, maar beïnvloeding op deze wijze van 6,5 miljoen jonge, over het geheel genomen niet kritische, volgers lijkt niet zo verstandig.

Verwarring
Een wetenschappelijk debat, inderdaad heel goed voor de wetenschap. Maar wel binnen de muren van de wetenschap. Met gesprekspartners die het spel kennen. Maar naar buiten toe alleen als er consensus is. Ook internationaal. Breng niet het grote publiek in verwarring, dat de logica van tegengestelde meningen niet kan volgen.
Anders leidt: ‘die experts, ze zeggen maar wat’  tot ‘die experts, ze kunnen me wat’.

Edwin Kisman

3

Journal of Apocalypse Science (JAS) Corona en Stikstof onder één dak

Een school vissen, zwenkend als een zilveren wolk. Plotseling van richting veranderend. Metaforisch. Zoals de aandacht van de media. Zwenkend van de klimaatcrisis met z’n voorstanders en sceptici, naar een pandemie met een verstijfde wereldbevolking, en dan weer naar een globaal verzet tegen het racisme van toen en van nu.

Beperkte aandacht
Onze aandacht is beperkt. Wat buiten de lichtbundel valt, verdwijnt in het duister. “Klimaatcrisis wat was dat ook weer?” Als de ‘lockdown’ intelligent ‘unlocked’ is en ook de antivaxxers overstag zijn gegaan is ‘t: “Corona, wat was dat ook weer?” Oorlogsherinneringen.

Meer lezenJournal of Apocalypse Science (JAS) Corona en Stikstof onder één dak

3

De Coronabril, het ei van Columbus?

De Coronabril

Een pandemie, wat doe je er tegen?
De routekaart van Rutte, ontworpen door een Management Outbreak Team, een monodisciplinair team van deskundigen, beval een ‘lockdown’ aan (wat was er intelligent aan?). Iedereen opgehokt. Anderhalve meter afstand houden, handen wassen, in elleboog niezen, papieren zakdoekjes. Het zekere voor het onzekere. Een schot hagel op een onzichtbare vijand. Lekker ruim aangevlogen met nogal wat ‘collateral damage’. Een passende oorlogsterm: onbedoelde nevenschade. Heftige impact. Veel burgers en hun bedrijvigheid getroffen.

Traceren
De volgende fase was gerichter. Besmette personen traceren, die afzonderen en het boekhouden van hun contacten. Die volgen en zonodig ook afzonderen. Een stamboom van de verspreiding. De multiplicatie, de R-factor, vaststellen.

Om een goed beeld te krijgen moet iedereen, tegelijkertijd getest worden. En moet iedereen bereid zijn de ‘tracking app’ op z’n smartphone te installeren en te gebruiken. Een set Kritische Succes Factoren waaraan bij lange na niet voldaan kan worden.

Polderen dan maar. Een ‘satisficer’ aan de klus zetten en tekortkomingen voor lief nemen. Intussen de teugels laten vieren onder druk van protesterende en steigerende extroverten, die niet meer zonder hun biertje en een gezellige kout op een terrasje kunnen. Tegelijkertijd de ‘collateral damage’ beperken, hopelijk op tijd.

Dwerg Estland

Privacy
Naast dit practische probleem speelt ook het bezwaar van de inbreuk op de privay. De weg naar de hel. Hallo dictatoriaal, vaarwel democratie. Een poging hieraan tegemoet te komen was het intitatief van een consortium van de drie grootste landen van de EU – Frankrijk, Italië en Duitsland – geassisteerd door een van de kleinste EU landen, Estland, een ICT pionier. Doel, het ontwikkelen van (een mondvol), ‘Privacy-Preserving Proximity Tracing’. Veilig het voetspoor van Covid-19 volgen, daar kan toch niemand bezwaar tegen hebben?

Anti vaxxers

Vaccinatie vs antivax
Preventie is mogelijk maar pas op de lange duur. Immunisatie door vaccinatie. Eind van het jaar? ” Forget it mr. President” . Voor het zover is, zijn we (minstens) anderhalf jaar verder. Wat nog snel is want hoe zit het met de bewering van farmabedrijven dat de ontwikkeling van een vaccin een jaar of acht duurt. Dat lang daarna het spul nog door octrooien beschermd moet worden, voor ze generiek mogen worden. Reden waarom vaccins en medicijnen zo duur zijn. En heb je eenmaal het vaccin, dan krijg je nog te maken met een horde anti-vaxxers die, gesteund door hun complottheorieën, pal vóór de vaccinators gaan staan.

Vermijdings-app
Waar testen en tracking nog min of meer achteraf wijsheid oplevert en ophokking een te grote nevenschade in de vorm van een economie op apegapen veroorzaakt is er behoefte aan een alternatieve stap in het routeplan. Een ‘real time’ waarneming. Een soort vermijdings-app, waarmee je meteen kunt zien of iemand besmet is, Covid-19 kan overdragen, zodat je met een boog om hem of haar heen kan lopen en hem of haar kan verzoeken linea recta naar huis te gaan, om daar met de vinger op de 112 knop af te wachten of er verschijnselen gaan komen en of ze erger worden.

De Corona bril, besmetting zichtbaar

Bril voor real-time waarneming
Zoiets zou fantastisch zijn. En zie. Onverwachts heeft zich een nieuwe ontwikkeling voorgedaan.
Niet van een van de vele op vaccins zwoegende farmabedrijven, ook niet van een app ontwikkelende Bluetooth company maar van een opticienketen. Specsavers, bekend van de vele TV commercials, komt er mee! Chapeau. Een bril ontwikkeld in samenwerking met het Dutch Polymer Institute (DPI). Een idee van Piet Lemstra (DPI), toevallig opgekomen tijdens een gesprek over koetjes en kalfjes met Ben Feringa , onze Nobelprijswinnaar chemie, bij de koffiemachine op het Organisch Lab van de RUG. Aan het begin van dit millenium.

De koers van Specsavers, als een raket omhoog! En die van AstraZeneca, Pfizer, Johnson & Johnson, Merck en van Moderna, leeggelopen. Maar die hebben toch al miljarden van Trump gekregen.Die van Pharming heb ik niet gevolgd.

Geschenk aan de wereld
De koers van Specsavers weer knallend omlaag toen via het Specsavers-platform bekend werd dat zij de technologie ‘for free‘ aan de hele wereld zouden schenken. Onder invloed van Xi Jinping, het China waar Piet Lemstra nu zit. Trouwens, bij nader inzien een ijzersterk staaltje van ‘branding’. Het merk Specsavers kan niet meer stuk. “Savers of the World”.

Nanopolymeer
Wat behelst de ontdekking? Een polymeer, met bruggen van nanodeeltjes tussen de polymeerketens (een synthesevoorschrift volgt bij de officiële introductie), herkent Covid-19 door de speciale straling, die een besmet persoon uitzendt. Straling met een heel nauwe bandbreedte. Toevallig ontdekt door een laborant die kijkend door de kolf waarin de polymerisatie plaats vond een bezoeker van het lab voorbij zag lopen. Die lichtte fel op. Eureka. De bezoeker getest, bleek besmet te zijn. Associatief denken.

Productie snel opgetuigd
Verwacht wordt dat binnen twee maanden in een groot aantal landen, met name India,  met Chinese snelheid ‘Corona’ brillenfabrieken zullen worden opgezet. En dat in september de eerste ‘batches’ van de band rollen. Target, begin oktober 3 miljard brillen, afgeleverd en wel. Wel even een logistiek probleem.Voor het gerief van een jongere doelgroep wordt ook de productie van ‘Corona’contactlenzen ter hand genomen.

Financiering
Het project wordt gefinancierd door de WHO, met extra steun van de EU en China. De VS heeft zich teruggetrokken en focust geheel op het middel van de Grote Leider, die er van overtuigd is dat Covid-19 meelift op de rug van de malariaparasiet. Een grote fabriek van DuPont in Wilmington, Delaware, wordt omgebouwd tot productiefaciliteit voor hydroxychloroquine. Eerste leveranties gaan naar Washington. Over enige tijd wordt het weer gebruikelijk in stilstaande wateren DDT te spuiten. Zal je zien.

SightDown, LockOpen
Hallelujah. Geen anderhalve meter meer. Real time waarneming van besmetting. Constateren in plaats van deduceren. Iedereen blijft uit de buurt van besmette personen. Die worden zo snel mogelijk aan de publieke ruimte onttrokken. Restaurants en café’s mogen weer vol. Geen senioren en dikke mensen meer geweerd. De uitsmijter aan de ingang houdt de zaak in de gaten. Wijst een besmet persoon de deur en de weg naar z’n huis. De R-factor is binnen de kortste keren gezakt tot 0,1 loopt snel naar 0.
De economie beleeft niet een L-curve maar de vurig gehoopte V-curve of hockeystick. Feestmutsen op.

Na twee maanden van ‘sightdown’ mogen de brillen weer af. Goed bewaren voor de volgende golf.

Edwin Kisman

Lees ook de andere blogs over corona

Christo vs Rutte: mijn werk is vooral, overtuigen – 2 juni 2020

1,5 meter: de kracht van herhaling – 15 mei 2020

Hoe de senangity daalt tijdens de ‘lockdown’ – 29 april 2020

Huisarrest: buffelen of lummelen, Hard werken of niksen? – 22 april 2020

De pandemie: een ‘man-made extinction’? – 9 april 2020

Weerstand tegen verandering. Wat doe je er tegen? – 5 november 2019

2

Christo vs Rutte: mijn werk is vooral, overtuigen

Mark
Rutte

Mark Rutte heeft zijn werk goed gedaan. Hij heeft vrijwel de gehele Nederlandse bevolking overtuigd van het belang van de Coronaregels. Door te herhalen en nog eens te herhalen. Hij heeft een rotsvaste breinpositie gecreëerd. Voor het mantra: afstand houden, anderhalve meter, handen wassen. Overdracht minimaliseren. Het is hem gelukt binnen korte tijd. Een maand. Bijna het hele Nederlandse volk in het gareel. Een monumentaal kunstwerk.

Christo

Mijn werk is vooral: overtuigen.
Dat heb ik Mark Rutte niet horen zeggen. Nee, dat is een uitspraak van Christo (Vladimirov Javacheff), de Bulgaarse kunstenaar die zondag 31 mei in NewYork is overleden. Beroemd om zijn ingepakte kunstwerken. Tot eind 2009 samen met zijn vrouw Jeanne-Claude Denat de Guillebon. Die uitspraak stond als kop boven het interview dat Ariejan Korteweg in 2010 met hem had (De Volkskrant 1 december 2010).
Overtuigen is het kenmerk van zijn kunstwerken “Het ontleent er zijn identiteit aan”. Zijn op 18 november 2009 overleden vrouw was daar vooral goed in. Zij had meer geduld dan hij. Heel belangrijk gezien de lange voorbereidingstijd van hun projecten.

Overeenkomsten
Overtuigen en inpakken. Dat zijn de twee overeenkomsten tussen Rutte en Christo.
Verder houdt de overeenkomst op. Want Rutte overtuigt in korte tijd maar zijn kunstwerk duurt maanden zo niet een jaar. Tot de verkiezingen in maart volgend jaar, waarna mogelijk een ander het zal overnemen. Het onderhoud van het kunstwerk. Want voorlopig is er geen vaccin.

The Running Fence

Verschillen
Bij Christo ligt het net andersom. Hij neemt de tijd voor het overtuigen, bouwt dan zijn kunstwerk en breekt het na twee weken af. Een monumentaal kunstwerk
Het inpakken van Reichstag in Berlijn bijvoorbeeld. Het overtuigen heeft 24 jaar geduurd. Kohl was tegen.

The Running Fence
Mijn eerste kennismaking met het werk van Christo was in juli 1977 bij een tentoonstelling in het Museum Boymans. The Running Fence. Ik liep er toevallig binnen en dacht “Wat is dit voor bizars?”. Foto’s en tekeningen van een lange waslijn met witte lakens, 5,5 m hoog en 20,7 m breed, vanaf de oostkust van Noord-Californië, 40 km het binnenland in. Maar naarmate ik verder in de toelichting met schetsen, diashows en boeken dook raakte ik  gefascineerd. Ik werd een fan. Plande in 2005 een reis naar New York waar in Central Park het kunstwerk ‘The Gates’ stond, 7503 met oranje doek bespannen poorten van vijf meter hoog. De reis ging niet door, ik ben vergeten waarom.

Over the River schets

Over the River gekapt, protest tegen verkiezing Trump
Het Project Over The River is een aparte. De eerste plannen ontstonden in de jaren negentig. Het zou een linnen overkapping worden van 70 km lang boven de Arkansas River in Colorado, 185 km ten zuiden van Denver. Het project ontmoette veel weerstand vanwege de eco-effecten. De dikhoorn schaap en de Amerikaanse zeearend zouden er door verjaagd worden. De actiegroep Rags over the Arkansas River noemde Christo een ‘eco-terrorist’. Hij won vele rechtszaken en kreeg toestemming van het Bureau of Land Management, maar besloot in 2017 het project toch te kappen. Zijn grootste kunstproject op Amerikaanse bodem waarin hij zelf al € 12 miljoen had gestoken. Hij vond het onaanvaardbaar dat zijn kunst Trump ten goede zou komen. De totale kosten voor voltooiing werden op € 40 miljoen geschat. Bij de voorbereiding van ‘Over the River’ huurde hij veel deskundigen in: “Elke maand betaal ik een half miljoen euro aan salarissen”.

Financiering
Nog een verschil tussen Rutte en Christo. Terwijl Rutte zijn kunstwerk uit de overheidspot financiert, betaalde Christo al zijn projecten uit eigen zak. Hij haalde zijn geld uit de verkoop van schetsenontwerpen, boeken met ontwerpen en berekeningen en tekeningen, die vaak voor grote sommen geld over tafel gingen. Zoals bij veel beroemde kunstenaars betaalde de koper voor de goodwill van de kunstenaar.

Arc de Triomphe schets

Slachtoffer van corona
Het al uit 1962 daterende plan om de Arc de Triomphe in te pakken, dat eind september had moeten gebeuren, kon door de pandemie niet doorgaan. ‘t Werd uitgesteld tot september 2021. Komt van uitstel afstel nu Christo niet meer leeft? ‘t Hangt er vanaf of Christo een ‘erfgenaam’ heeft aangewezen die het project moet uitvoeren. Tenzij die erfgenaam die klus niet ziet zitten en de erfenis beneficiair aanvaard. Hoewel? Christo was een gewiekste zakenman die behalve die klus ook wel een fortuin zal nalaten.

Edwin Kisman

Bekijk de links naar Christo bronnen

Christo

Jeanne-Claude

Lees ook vorige  blogs
1,5 meter: de kracht van herhaling – 15 mei 2020

Hoe de senangity daalt tijdens de ‘lockdown’ – 29 april 2020

Huisarrest: buffelen of lummelen, Hard werken of niksen? – 22 april 2020

De pandemie: een ‘man-made extinction’? – 9 april 2020

Weerstand tegen verandering. Wat doe je er tegen? – 5 november 2019

Beslissen en kiezen, ’n teerling werpen? 26 feb 2016

1,5 meter: de kracht van herhaling

Afstand 1,5 meterPandemie.
Een mogelijke aanslag in de antropogene periode. Na de ‘Krijt- en Paleogeen-exctintie‘ zo’n 66 miljoen jaar geleden nu de ‘Krijt- en Man-made extinctie‘. Naast klimaatversjachering nu de covid-19 pandemie. Beide wereldwijd. Apocalypse. In ‘hindsight’ kan je vaststellen dat zij al enkele malen voorspeld is. Door Bill Gates bijvoorbeeld, in een TED talk ,vijf jaar geleden.

Angstmanagement
Hoe beperk je de schade? Door angst te bespelen om maatregelen voor te bereiden en door herhaling.
Angst opwekken voor de dodelijke, zich exponentieel verspreidende, onzichtbare sluipmoordenaar. Vervolgens door voor de hand liggende disciplinaire maatregelen af te kondigen en die voortdurend te herhalen. De kans op overdracht te beperken (1,5 meter) en eenmaal geland het gespuis weg te wassen, vooral van de handen.

Herhalen
Herhalen, herhalen. Voortdurend de opdracht herhalen, dagelijks, ondersteund door indringende beelden vanuit ziekenhuizen, besmettings- en sterftestatistieken. Oorlogs retoriek. Herhalen, RIVM galore. Een breinpositie creëren voor de magische afstand van anderhalve meter.

Oorlogsretoriek
Wat is oorlog? Dat weten alleen de kwetsbare oudjes, de veteranen van (vredes)missies en de bewoners in azc’s die een 21ste eeuwse oorlog zijn ontvlucht. Voor de anderen is het boekenwijsheid.
OorlogWat is oorlog? Lees Sylvia Wittemans column ‘Darmen’ (Volkskrant 18 april) waarin zij citeert uit Erich Maria Remarques boek ’Im westen nichts neues’: “.. een ander loopt naar de verbandposten, over zijn handen, die hij voor z’n buik houdt, puilen de darmen..”. Of de toespraak van Arnon Grunberg op 4 mei over de man die weigert kerosine te gooien in een kuil met vrouwen en kinderen en daarna zelf in de vlammenzee wordt gegooid. Dat is oorlog.
Of het dagboek van mijn zuster, 17 september 1944, Manado. “Het was een oorverdovend lawaai van vliegtuigen in duikvlucht en vallende bommen en het afweergeschut. De schuilkelder schudde enorm heen en weer. Edwin en ik hadden wadjans op ons hoofd. Erbovenop een kussen en mijn moeder met haar beide armen eroverheen, als een kloek. Het was alles heel angstig, de bedienden almaar biddend”. Manado platgebombardeerd vanaf de nabijgelegen Amerikaanse basis, Morotai. Dat is oorlog.

Ontspannen
Wat te doen als de boog te lang gespannen blijkt te zijn? Als de kracht van de herhaling begint te tanen? Als blijkt dat het gevaar van het virus voor de mens ernstig is maar minder groot dan voor de bedrijvigheid. Disruptie. Ontregelde globale logistiek. Een honger-pandemie “van bijbelse proporties”. Honderd miljoen mensen vallen om. Wat te doen? Ontspannen, ontspannen. Beter te vroeg, dan later spijt.
Wat als er een tweede golf aankomt? Dan gaan we in de periodieke onthoudings modus. Zoals ik in mijn vorige blog schreef. En weer herhalen, herhalen. Lockdown, lockup.

Dienstplicht
Want de discipline van de burger blijkt minder groot dan gehoopt. Misschien kan in de aanloop naar komende golven de algemene dienstplicht weer worden ingevoerd, voor jongens èn voor meisjes. In dienst leer je discipline. Sta je meteen klaar voor de volgende oorlog.

Handen wassenJe hoofd gebruiken
Je komt al een heel eind met niet het hart laten spreken (angst) maar het hoofd (ratio). Afstand en reinheid. Consequent. Maar ja, die discipline opbrengen. We zijn geen robots, we willen af en toe knuffelen, een hand geven. Huidhonger.

Herhalen
Herhalen, het werkt. We kennen het uit de reclame. We kennen het uit de sterke toespraken van Barack Obama. “Yes we can”. Geïnspireerd door Martin Luther King. “I had a dream”.
Inprenting. Inweken, weerstand breken, voortraject, dan herhalen. Angst management. Elke avond de RIVM statistiek op TV. IC bezetting, aantal opnames, aantal doden. Updates van dezelfde content. Herhaling. Inprenting. Angst als middel tot inprenting. Gedragsverandering.

Breinpositie
Persconferenties. Rutte , de Jong en van Dissel. Herhaling. Breinpositie gecreërd voor een 1,5 m samenleving. Herhaal ik mezelf nou? Ook het leerproces is een kwestie van herhalen, instampen. Dobelli beveelt het aan: minder boeken lezen, maar elk boek één of tweemaal, vlak achter elkaar. Trainen is herhalen. Muziek instuderen is herhalen. Goed waarnemen is herhalen. Leonardo da Vinci was er goed in. Constant waarnemen, de beweging van een vogelvleugel.

LockupDe moraal van dit verhaal? Als je wilt dat je boodschap overkomt. Herhaal die, herhaal, herhaal. En kom tijdig met een nieuwe boodschap. Lockup, lockup, lockup.

Edwin Kisman

 

 

 

Luister naar de volgende speeches…

Bill Gates, TED Talk ‘ The Next Outbreak..’ maart 2015

Barack Obama: ‘Yes We Can’ 9 jan 2008

…en lees ook de volgende blogs

Senangity daalt tijdens de ‘lockdown’  29 apr 2020

Huisarrest: buffelen of lummelen. Hard werken of niksen?  22 apr 2020

De Pandemie: een ‘man-made extinction’? 9 apr 2020

Op nieuwsdieet, mijd het nieuws    23 jan 2020

Weerstand tegen verandering. Wat doe je er tegen?  5 nov 2019

Apocalypse Magazine. Een eigentijds klimaatblad  27 sep 2029

Gebruik ‘To Do’, om je hoofd te ontzorgen

Vrij naar Munch – KIZ

Het to-do programma ‘Wunderlist’ waar ik in mijn blog “Stress? Een Vol hoofd? Hoe maak je het leeg?” hoog over opgaf, houdt vandaag, 6 mei, op te bestaan. Het maakt plaats voor de App ‘To Do’ van Microsoft.

Meer lezenGebruik ‘To Do’, om je hoofd te ontzorgen

Hoe de senangity daalt tijdens de 'lockdown'

Tijdens het voortduren van de ‘lockdown’ daalt het welbevinden van de opgehokte burgers. Waren ze aanvankelijk senang, allengs zijn ze dat niet meer. Hun senangity daalt.


Spertijd
Is er een goed Nederlands woord voor ‘lockdown‘? Wat dacht u van ‘onthouding’ of ‘spertijd’, de avondklok ? De risicogroep, onze kwetsbare oudjes zullen dat fenomeen kennen. Verschil met toen, het is nu een dagklok, 24/7. De term past goed in de oorlogstaal die de overheid bezigt. Men heeft het over aanval, verdediging en angst. Oorlog!

Extrovert/introvert
De senangity van de kettinggangers daalt. Niet van alle overigens. De verstokte introvert geniet. Zoals Lotte Beckers schreef in De Morgen van 10 april. “Voor de introverte mens is de lockdown als een warme deken: Ik heb zoveel energie dat ik zowaar zélf vrienden opbel ”. Ze gaat verder: “zijn normale leven wordt plots ‘quarantaine’ genoemd”.
Anders is het gesteld met de extrovert. Die loopt tegen de muur op. Via het plafond weer omlaag. Daar zit ie dan, op de bank.

Rattenkooi
Of het gezin met twee werkende ouders in een klein appartement, midden in de stad, met vier joelende kinderen, die ook nog eens af en toe les moeten krijgen. Die situatie doet denken aan een kleine kooi met teveel ratten, die elkaar de staart afbijten. Veel meldingen van huiselijk geweld.

Senangity
Het welbevinden kalft in de meeste gevallen af nu de coronaonthouding voortduurt.
De senangity, een maat voor welbevinden, daalt.
Iemand die zich “kiplekkerrr”voelt, om met Soekarno te spreken toen Willem Oltmans hem er naar vroeg, is senang. Heeft een hoge senangity score.
Die score loopt van 0 tot 10. Een verliefd stelletje scoort 9 of misschien zelfs wel 10. Een zuurpruim komt niet verder dan  3.

Hoe verloopt de senangity?
De scores bij de coronaonthouding verlopen heel verschillend. We zagen al de verschillen tussen de extrovert en z’n introverte tegenhanger. Introverten: van 7 naar 9. Extroverten: van 9 naar 3

Ga zelf maar eens na hoe het verloopt bij:
* kleine ondernemers, restaurateurs, bloemkwekers
* interieur verzorgsters die niet naar hun opdrachtgevers kunnen
* het knallende gezin, dat ‘s ochtends huiswerk moet maken
* de  thuiswerker die verlangt naar de koffiemachine op kantoor
* bezorgers van online bestellingen, die de klant altijd thuis treffen
* verkopers van antiseptische handgels (Unilever)
* Flowtraders die schatten verdienen aan de snelle koersfluctuaties
* grote multinationals die aanspraak kunnen maken op de NOW regeling

Als je er even voor gaat zitten kom je een heel eind.

Bodemprotest
De score door de ‘lockdown’ of de ‘spertijd’ is na enkele weken voor de meesten aardig gedaald. Van groepsimmuniteit zal het niet zo snel komen, eerder ontstaat een groepsonbehagen. De groepsscore zakt door een bodem. Met het risico van een Februaristaking, om bij de oorlogstaal te blijven. Lansing (Michigan) en Berlijn hebben het voorbeeld al gegeven. En gisteren was er de ‘pilot’ in Den Haag.

Tien overlevingstips
Hoe houd je het thuis een beetje onder controle? Hoe houd je je welbevinden boven de bodemscore? Tien overlevingstips, in willekeurige volgorde, om het klimaat in huis leefbaar te houden. Het gaat vooral om het vermijden van negatieve energie. Zijn er open deurtjes bij? Sla die over.

Beweeg. Beweeg vooral je armen, door regelmatig je hand over je hart te strijken.
Tolereer. Tolereer zaken die je in de pre-coronafase niet zou tolereren.
Accepteer. Accepteer zaken waar je niets aan kan doen. Los op waar je wel iets aan kan doen.
Geduld. Oefen je voortdurend in geduld. Streef naar engelengeduld.
Segmenteer. Een probleem? Snijd dat in kleine partjes. Pak het aan, part-per-part.
Lanterfant. Lummel kort, een paar keer per dag. Doe af en toe niks.
Boos. Tel tot tien voor je uitbarst. Denk intussen aan iets moois.
Verwachting. Verwacht niets, dan kan je ook niet teleurgesteld worden.
Structuur. Breng regelmaat aan in je dag. Maak ‘s ochtends een plan, vat ‘s avonds de dag samen. Beide puntsgewijs. Waar kan je tevreden op terugkijken (hoge score)?
Relax. Schaf een ‘noise cancelling’ koptelefoon aan, bijv. de Bose 700, en luister een paar keer per dag een kwartiertje naar rustgevende muziek.

Het boek van Wil Derkse ‘Een levensregel voor beginners’bevat ook nuttige richtlijnen.

Periodieke onthouding
Laten we hopen dat de coronaonthouding niet te lang duurt.
Het moet anderzijds ook weer niet te snel ophouden. Anders steekt het virus binnen de kortste keren weer z’n kop op. En daarna weer, en dan nog een keer. Dan belanden we in een situatie van periodieke onthouding, tenzij er intussen een pil is gevonden.
Dé Pil.

Edwin Kisman

Lees ook de volgende blogs

Introvert 1
Ben je introvert? Hoezo, is dat erg dan? – 16 juni 2017
Introvert 2
Waarom zijn sommige heel slimme mensen zo stil? – 16 juli 2017
Lanterfanten
Huisarrest: buffelen of lummelen? Hard werken of niksen?
Powernap
De ‘Power Nap om de dag goed door te komen – 11 januari 2017
Alleen zijn
Alleen zijn ten uitvoer gebracht – 8 december 2017
Pommodore
Last van uitstelgedrag? Een Pommodoro en een wekker kunnen je helpen – 26 aug 2017
Procrastinatie
Procrastinatie? Deadline niet gehaald? – 29 april 2016

Huisarrest: buffelen of lummelen, Hard werken of niksen?

Het gros van de beroepsbevolking is veroordeeld tot huisarrest. Wat voor invloed heeft thuiswerken op de kwaliteit en kwantiteit van het werk? Wordt er gebuffeld of gelummeld? De meningen erover zijn verdeeld.

Lanterfanten erg?
Teun van de Keuken schrijft in de Volkskrant van 20 april: “De angst van de bazen dat iedereen gaat lanterfanten als hij ze niet constant in het vizier heeft, blijkt onterecht.”
Het loopt dus wel los. Ieder kent z’n eigen verantwoordelijkheid. En los daarvan, wat is er erg aan lanterfanten?
Lanterfanten, lummelen of niksen. Klinkt als vloeken in de kerk in de ‘rat race’ waarin we verzeild zijn geraakt. Hard werken, hogerop komen, geld verdienen om (impulsief) niet noodzakelijke spullen te kunnen kopen.

Meer lezenHuisarrest: buffelen of lummelen, Hard werken of niksen?

De pandemie: een ‘man-made extinction’?

Nee de COVID-19 pandemie wordt géén ‘man-made extinction’. Een optie voor een antropogene apocalypse, genoemd door CSER, een  instituut van Cambridge University, dat zich bezig houdt met onderzoek naar existentiële risico’s.

CSER had het over ‘bio-engineered’ virussen, in elkaar geknutseld door criminele slimmeriken, terroristen. Nee, COVID-19 is een natuurlijk virus, dat onvermoeibaar muterend, het ‘eureka’ moment bereikte en zich daarna  wist te nestelen op een delicatessenmarkt in Wuhan. Wachtend op verder transport. Toevallig, of misschien niet, zoals complotdenkers beweren.

Creative destruction
En van ‘extinction’ is nu ook geen sprake, nu globaal (niet gecoördineerd overigens) wordt gereageerd. Rigoreus, afgezien van Zweden en het altijd propere Japan. ‘Social distancing’, 1,5 m (met zijwind anders is altijd één van de twee de klos), handen wassen tot op het bot. Prima. Zorg omhoog, economie omlaag. Een waterbed. Nog jaren lang.
Een nieuwe maatschappij ontstaat. ‘Creative destruction’ (Joseph Schumpeter). ‘Virtual reality’ de nieuwe norm. Na de katharsis gaat het weer opwaarts. ‘Technology driven’

De WC rol, het iconisch papier
Voor mij is de WC rol het icoon geworden voor deze uitbraak. Hamsteren, 100 rollen. Angst. Gevechten. Het heeft me verbaasd dat nog niemand met de suggestie is gekomen van de aloude cèbok (tjebok, oude spelling), de fles in de WC. Spoelen in plaats van vegen met papier, waarvoor bomen worden gekapt.

De Angst, verbeeld door Edvar Munch

Angst-management
Intussen is die andere ‘man-made extinction’ naar de achtergrond verdrongen. Begrijpelijk: direct gevaar versus lange-afstands gevaar. Met je neus er bovenop, tegenover die ver van m’n bed show. Het klimaatprobleem ontbeert een goed angst-management. Over het klimaatprobleem kan de massa nog niet hysterisch worden. Greta kan roepen wat ze wil. We worden toch niet bang. Jammer van de warme winters. Tabé Elfstedentocht. Doen we ‘t toch zeker een keertje op onze e-bike?

Zegen uit de hemel
Terug naar COVID-19. Gelukkig komen er hulptroepen aan. Fysica versus zoölogie. Een gat in de ozonlaag komt op ons af, vanaf de Noordpool. Hopelijk komt ie hier op tijd. Een onverwachte extra sterilisatiemogelijkheid. UV straling in overvloed. Besmette spullen op het bleekveld zetten. En schoon is Kees.

Tabé nieuwsdieet
Ik volg de ontwikkelingen dagelijks. Ik kan er niet omheen. Er is niets anders. Kranten, TV, persconferenties Mark Rutte, Jaap van Dissel. Waar blijft mijn voornemen om op nieuwsdieet te gaan? Nood breekt wet zullen we maar zeggen.

Waar mondt het op uit? En wanneer?
We zullen ‘t zien.

Edwin Kisman

Lees ook mijn vorige blogs

Apocalypse Magazine. Een eigentijds klimaatblad

Apocalypse Magazine wordt Apocalypse Nu!

Apocalypse 3

Op nieuwsdieet, mijd het nieuws

En bekijk

Centre for the study of existential risk, University Cambridge

Global Catastrophic Biological Risks (.. from accidental release to intentional misuse.)