Chart junk. Hoezo?

Edward Tufte, een van de ‘data visualizers’ van het eerste uur, hield op 24 november een lezing op de Universiteit Twente, onder de titel ‘The Thinking Eye – Presenting Data and Information’.
Hij was in Nederland ter gelegenheid van een eredoctoraat dat hem de volgende dag werd verleend. Tufte, een analytisch denker, schreef diverse boeken over het visualiseren van “kwantitatieve” informatie.

Seven year itch

tufteboeken
Drie boeken van Edward Tufte over data visualisatie

Zijn eerste boek, dat hem meteen veel bekendheid gaf, ‘The Visual Display of Quantitative Information’ verscheen in 1983. Daarna met tussenpozen van 7 jaar (seven year itch?) ‘Envisioning Information’ in 1990 (ik heb een gesigneerd exemplaar) en ‘Visual Explanations’ in 1997. Drie standaardwerken voor de visualisators van ‘big data’. Daarna verscheen ‘Beautiful Evidence’, wat later (2006) en van minder kaliber, volgens een recensie van Yuri Engelhardt, docent ‘Data Visualization’ en ‘Visual Analytics’ aan de Universiteit Twente en de Universiteit van Amsterdam.

Chart junk

holmes
De gewraakte grafiek van Nigel Holmes voor Time Magazine

In het fd.weekend van 10 december stond een interview met Tufte geschreven door Max Bruinsma onder de kop “Visualisatie helpt bij inhoudelijk denken”. Hierin komt ondermeer Tuftes afkeer aan de orde van wat hij  ‘chart junk’ noemt. In zijn tweede boek fulmineert hij op een harde manier hiertegen (pagina 34). Quote: “Consider this unsavory exhibit at right – chokablock with cliché and stereotype, coarse humor, and a content-empty third dimension. It is the product of a visual sensitivity in which a thigh-graph with a fishnet-stocking grid counts as a Creative Concept. Everything counts, but nothing matters”. Hij doelt op een grafiek van de daling van de diamantprijs getekend op de benen van een zittende danseres.

Hoezo junk?

De maker, Nigel Holmes, als ‘graphic designer’ niet minder bekend, diende hem van repliek tijdens een lezing op de Openvis Conference op 6 en 7 april 2015 in Boston, een congres over de praktijk van het visualiseren van data op het web. Wel 25 jaar na Tuftes ‘sneer’. Overigens ben ik geneigd ver mee te gaan in de visie van Nigel op infografieken. Zie mijn blog ‘Oh, zit dat zó ‘
Over zijn controverse met Tufte schreef hij me: “currently, i am helping a phd student with her thesis about what she calls the “tufte-holmes” argument (….) with tufte and myself at either end of the information graphic spectrum, she interestingly puts neurath’s isotype somewhere in between us…
Nigel zal spreken op de Infographics Conference 2017  op 3 maart 2017 in Figi Hotel/Theater in Zeist. Een andere bekende spreker is Paul Mijksenaar. Ik heb al een ticket gekocht!

Edwin Kisman

Print Friendly, PDF & Email