Vang je goede ideeën
voor ze verdwijnen

“Gedachten borrelen door een luikje uit mijn onbewuste naar boven. Associaties.? Ik zie ze komen. Ik moet ze snel vastleggen, want ze zijn zo weer verdwenen. Terug naar het onbewuste of zomaar opgelost ”.
Een citaat uit een blog, twee jaar geleden, over de creativiteit van “het brainstorm moment”.

Vastleggen
Een belangrijke fase tussen het opkomen van ideeën en het uitwerken is het vastleggen ervan. Het is immers zonde goede invallen te laten vervliegen. Invallen, maar ook gedachten, observaties, ervaringen, citaten, literatuurverwijzingen, resultaten, en mislukkingen.

Papier en potlood
Het meest voor de hand liggend is voor het aantekenen papier en potlood te gebruiken. Afhankelijk van de papiersoort gebruik ik een hard of een zacht potlood.
Dat papier kan van alles zijn: servetten, een blocnote, een ideeënboekje van eenvoudig tot bijzonder (Moleskine waarbij ook Ernest Hemingway zwoer). Agenda, met links de data en rechts een leeg vel waarop je aantekeningen kan maken.
Ik gebruik heel vaak de achterkant van gebruikt printpapier, milieuvriendelijk ook. Vroeger de achterkant van sigarendoosjes. Maar ik rook al lang niet meer.

Tweede natuur
Belangrijk is dat je het vastleggen systematisch doet. Het moet een tweede natuur worden.
Het betekent dat je altijd potlood en papier bij de hand moet hebben want ideeën kunnen op de vreemdste momenten en plaatsen opkomen.
Voor ‘s nachts heb ik een aantekenboekje op het nachtkastje. Ben je meteen van je gepieker af. Een briljante gedachte op de snelweg? Stoppen bij een benzinestation, kan je even uitblazen zodat je daarna weer scherp kan doorrijden. Verkeersveilig.

Hoe noteren?
Moet het snel, noteer dan desnoods een paar steekwoorden. Wel duidelijk schrijven. Met blokletters, anders denk je later: ’hè, wat staat daar nou?’
En als je toevallig niet iets bij de hand hebt dan kan je het achteraf reproduceren door een mind map te maken, je redding. Het is verbazingwekkend te zien hoe schijnbaar verdwenen gedachten weer naar boven komen door het associatieve karakter van een mind map.

Digitaal
Je kan ook moderne hulpmiddelen gebruiken: apps om in te spreken op je smartphone (VoiceRecorder, Dictate), apps op je iPad voor snelle notities (Notes, Evernote ) voor mindmaps (Noteshelf).

Wat doe je met je aantekeningen?
Wat doe je met al die notities? Je kan ze meteen uitwerken of ze even laten voor wat ze zijn. Je hebt er intussen een heleboel. In agenda’s, een Bullet Journal, blocnotes, losse flodders in een schoenendoos, op je iPad. Je kan ze opslaan in Evernote. Hoe orden je die chaos? In eerste instantie bijvoorbeeld met een ‘mind map’, waarmee je vrij letterlijk je gedachten in kaart brengt.

Overzicht en inzicht
Het is belangrijk overzicht te houden over al je ideeën. Weten wat en waar je ze allemaal verzameld hebt. Je kan je in ieder geval voornemen van tijd tot tijd die aantekeningen door te nemen. Dat is betrekkelijk gemakkelijk als je ze keurig in blocnotes genoteerd hebt. Zoals Leonardo da Vinci dat deed. Prachtige tekeningen, met tekst in spiegelschrift. Kunstwerken.
Hoewel, als je tien van die boeken hebt ben je wel even bezig. Het kan dan wel voorkomen dat je af en toe patronen herkent, gerelateerde ideeën, wat tot nieuwe ideeën kan leiden.

Toegankelijke index
Je kan sneller overzicht krijgen als je kan beschikken over een toegankelijke index. Een database waarin alle notities zijn beschreven.
Ik heb, met het programma Filemaker, zo’n eenvoudige database voor ideeën gemaakt, zoals ik er ook een voor gebeurtenissen heb gemaakt, waarin ik de gegevens uit tig agenda’s uit het verleden heb ingevoerd.

Intellectueel kapitaal
Voor ideeën kan zo’n database de volgende velden bevatten: categorie (‘dropdown’ menu met vaste ‘items’), korte omschrijving, datum, bron (agenda, notitieblok, Evernote, Dropbox, ook weer een ‘dropdown’ menu), nadere plaatsaanduiding en ‘tag’. Invoeren van de gegevens is inderdaad een klus, maar wel lonend. Want, eenmaal ingevoerd, beschik je over een stuk intellectueel kapitaal.

Hoe verder?
Je kan je database op gerelateerde onderwerpen gaan doorzoeken. Met je zoekresultaten een ‘Scrivener’ project opzetten om een artikel, rapport of projectvoorstel te schrijven.
Of op een flipover een grote ‘mindmap’ maken . Een stap achteruit doen, een helikopter view, plotseling een onverwacht verband zien, serendipity, en een ‘eureka’ moment beleven.

Wat wil je nog meer dan dat? Die bevrediging is toch belangrijker dan een hoog salaris! 🙂

Edwin Kisman

Zie ook de volgende links
Het brainstormmoment
Het ordenen van gedachten
Mindmappen
Da Vinci Notebooks
Evernote
Scrivener
Favoriete Redactie software
Bullet Journal

 

Het papier is op,
vlucht naar ‘full digital’

Papier schaarste. Uitgevers gaan digitaal. Wal keert het schip.Papierfabrikanten hebben geanticipeerd op een dalende printvraag van uitgeverijen die omschakelen naar digitaal.

Karton
Bovendien is door de online handel de vraag naar andere papierproducten, met name karton, gestegen en zijn papierfabrieken in die groeimarkt gesprongen, ten koste van de uitgeverijproducten.
Intussen blijkt die daling van de printvraag van de uitgeverijen niet zo dramatisch te zijn zodat tekorten ontstaan en papierprijzen voor printmedia stijgen.
Prijsverhogingen bij dalende inkomsten, dat schuurt. Rendementen worden aangetast. Er wordt ingegrepen in de producten. Kleinere omvangen, formaten en kleinere letters.

Meer lezenHet papier is op,
vlucht naar ‘full digital’

De Volkskrant:
Im Westen etwas Neues

Digitale krant. De Volkskrant vernieuwt.
2012 cartoon KIZ

De Volkskrant vernieuwde medio deze week. Er is een digitale Editie voor de ‘tablet’ en een aparte app voor de ‘smartphone’. De digitale replica van de papieren krant blijft bestaan. De website is vernieuwd.

Hoofdredacteur Philippe Remarque meldt dat met de trots van een vader die niet helemaal begrijpt wat zijn kinderen doen. Van journalistiek weet hij natuurlijk alles, dat moet ook wel met een redactiebudget van € 25 miljoen, maar die ict?

Meer lezenDe Volkskrant:
Im Westen etwas Neues

Cartoons,
tekeningen die je in één oogwenk begrijpt

cover cartoon book of Saul Steinberg 'The Passport' 1957Cover cartoon book of André François 'The Half Naked Knight' 1959Cover cartoon book of Gerard Hoffnung 'Hoffnungslos' 1959

 

 

 

 

 

 

 

Bij cartoons denk je aan cartoonisten zoals Peter van Straaten, Jos Collignon, Arend van Dam, Stefan Verwey, Gummbah (Gertjan van Leeuwen), Kamagurka (Luc Zeebroek), Len Munnik, Fokke & Sukke en de ouderen onder ons aan Yrrah (Harry Lammertink), Frits Müller, Opland (Rob Wout), André François, Gerard Hoffnung, Saul Steinberg, Giles en Ronald Searle.

Je denkt aan tekeningen, soms grappig, humoristisch, blij, flauw, ironisch, absurdistisch, sarcastisch, cynisch en bijtend. Soms actueel, soms tijdloos, van alle dag, neutraal, of politiek geladen. Minder aan verklarende of uitleggende tekeningen, bijvoorbeeld over chemie of fysika.

Kracht
De kracht van cartoons zit ‘m in eerste instantie in het beeld. Ze trekken de aandacht en zijn vaak in een “oogwenk” te lezen, te begrijpen. De ‘clou’ in één oogopslag. Een ‘hole in one’ story. De eerste klap is een daalder waard.
Bestaat de cartoon uit méér ‘frames’, is er tekst bij of ontbreekt directe “resonantie” dan duurt het wat langer voor de ‘clou’ tot je doordringt. Je moet de tekst eerst lezen en dan in verband brengen met het beeld.
Je hebt cartoons ‘sans paroles’ en cartoons met tekst die het beeld ondersteunt of juist beeld dat tekst ondersteunt.

In print en online
Je vind cartoons in kranten, tijdschriften, boeken, websites en ebooks. Ook in Powerpoints. In advertenties, folders, posters.

Sterke inprenting
Het blijkt dat een cartoon goed blijft hangen door de combinatie van herkenbare humor, beeld en soms wat tekst. Communicatie met een glimlach.

KIZ Cartoon in chemistry textbook pre-university education publisher Wolters Noordhoff - depicting a weak acidOok lesmateriaal
Het gebruik van metaforen werkt, zoals gebleken is, ook goed bij leerboeken. Zelfs in de chemieleerboeken, zoals in de jaren tachtig is onderzocht door de educatieve uitgeverij Wolters Noordhoff.
Destillatie, chromatografie, zuren en basen, zouten. Hoe werkt dat?
Speels graven de cartoons een tunnel door de berg van weerstand en desinteresse (inderdaad het ‘tunnel effect’).

Tekenen
Ik heb van jongs af aan getekend en heb me sinds 1957 geworpen op cartoons. Een specialisatie. Ik heb me ontwikkeld onder invloed van de genoemde cartoonisten André François, Saul Steinberg, Gerard Hoffnung, Ronald Searle en ook Giles.
Vroeger schetste ik mijn tekeningen met een zwarte viltstift, scande de tekening, vectoriseerde die en bewerkte de vectortekening vervolgens verder in Adobe Illustrator.
Tegenwoordig werk ik meteen digitaal: op een iPad met een Apple Pencil in de programma’s 53Paper, Noteshelf of, sinds kort, Tayasui Sketches. Het resultaat is uiteraard anders.

KIZ Cartoon in sport section dail Algemeen Handelsblad depicting runners supportPublikaties
Ik heb sinds mijn start gepubliceerd in het Algemeen Handelsblad (sportredactie, waarbij ik ook een tijdje roeiverslaggever was), Het Parool , Het Vrije Volk , Folia Civitatis , Propria Cures , Nereus Gedenkboek, ASC Studenten Almanak, NBBS brochure , Faedrelandsvennen (Noorse krant), La Codorniz (Spaans humoristisch blad).

Chemische leerboeken
Als tekenende chemicus mocht ik chemieleerboeken voor het middelbaar onderwijs (Wolters Noordhoff, Malmberg) met beeld vullen. Zo’n twintig boeken totaal. En tekende ik voor vaktijdschriften zoals Chemisch Weekblad, Chemisch Magazine, Polytechnisch Tijdschrift, Economenblad, Nord Emballage (Zweeds vakblad), Mibiton (jaarverslag), DPI (research proposal), KIWA (brochure), Teleac Energy (cursusboek), Wolters Kluwer Nederland (bulletins) , VPGI (bulletin).

KIZ Cartoon in Chemisch Weeblad a chemical weekly depicting the role of chemistryKIZ Cartoon in Connected house magazine of Casema 'always stay optimistic'KIZ Cartoon in Connected house magazine of Casema a strategic plan found in trashKIZ Cartoon in flyer of a creative workshop getting ideas in the bath tub

 

 

 

 

 

 

 

Na de eeuwwisseling volgden Vakblad (maandblad), Equal (een NUV/ ESF project), Connected (Casema), Regie van Fantasie (workshop creativiteit), XLinks (kwartaalblad Polymeerchemie), C2W (tweewekelijks chemisch tijdschrift), Safety (SDU), en Klikt ‘t of klikt het niet? ( een e-book).

 

Blogs schrijven
En nu? Naast tekenen schrijf ik blogs voor Vakblad.info en Sate-man.nl

Edwin Kisman

 

Zie ook de volgende links

André François

Saul Steinberg

Ronald Searle

Gerard Hoffnung

Carl Giles

KIZ cartoons

Sate-man

 

 

 

 

 

 

 

Courtspeak?
Denk als een rechter

De inkt van mijn blog over ‘Bankspeak’ was, bij wijze van spreken, nog nat toen ik een column las van John van den Heuvel in de Telegraaf van donderdag 26 april over een pleidooi van de strafpleiter Inez Weski. De kop: “Waarom is Weski zo warrig?”.

Volgens de rechters is haar pleidooi door het ‘zeer wijdlopige en grammaticaal niet kloppende taalgebruik’ niet te volgen. ‘Het is lastig gebleken de structuur in het betoog te ontdekken’ aldus het vonnis. De langste zin in de pleitnota telt 400 woorden!

Complicerend is verder dat dezelfde argumenten vaak onder verschillende hoofdstukken terugkomen en dat vele citaten en voetnoten zijn toegevoegd, zonder dat steeds duidelijk is wat daarmee wordt beoogd” aldus de rechters.

Deze kritiek komt duidelijk het pleidooi niet ten goede. Arme cliënt Naoufel F. die 18 jaar kreeg.
Volgende keer de pleitnota maar door de U-Read van Suzanne Kleijn halen.
Wordt de nota meteen van 197 pagina’s teruggebracht tot een behapbare omvang van 40. Een Kleine Weski.
Vooraf nog een ‘executive summary’ van één pagina en iedere rechter kan het weer volgen.
Ik stuur Paul Romer wel even een Whatsapp hierover.

EK

Zie ook de volgende links
Vonnis rechtbank in Crimesite.nl
Paul Romer, Bankspeak en U-Read
De Kleine Piketty

Bankspeak?
Denk als een lezer

Keep strangers out

Hij heeft het niet gehaald. Paul Romer de veelbelovende hoofdeconoom van de Wereldbank. Ondanks zijn grote reputatie onder economen. Zelfs getipt als Nobelprijs winnaar. Aangesteld in oktober 2016, ontslagen eind januari 2018. In mei vorig jaar al ontheven van zijn functie als hoofd van de onderzoekafdeling. Anderhalf jaar Wereldbank. Hij is weer terug op zijn oude stek, de Universiteit van New York.

Onleesbare rapporten
Romer is gestruikeld over zijn kruistocht tegen de wollige, ondoorzichtige taal van zijn ambtenaren, die hij bekritiseerde om hun onleesbare rapporten.
Het zal aan zijn voorkeur hebben gelegen, kort en helder communiceren, maar hij had voor zijn ambtenaren ook een belangrijke boodschap. Hij zei dat de onderzoeksrapporten van de Wereldbank meer aandacht zouden krijgen als ze leesbaarder zouden zijn. En daardoor meer invloed zouden hebben.
In een memo schreef hij “Iedereen bij de bank zou ernaar moeten streven helder en beknopt proza te produceren. Dat bespaart de lezer tijd en inspanning. We moeten meer aan de lezer denken”. Net wat Buck Ryans basisprincipe is bij het schrijven voor (vak)tijdschriften is “Think like a reader”. Zie de blog StoryPlanning

Meer lezenBankspeak? Denk als een lezer

Sneller redigeren in drie stappen

In de Volkskrant van 25 april staat een verslag over het proces tegen de Deense uitvinder Peter Madsen.
Het betreft de moord in zijn duikboot Nautilus op de Zweedse journalist Kim Wall en het navrante vervolg daarop.
In dat verslag is de volgende ‘call out’ opgenomen (een uit het artikel gelichte tekst bedoeld als aandachttrekker):

“Wat doe je als je een groot probleem hebt? Dan deel je dat op in iets dat kleiner is”
Peter Madsen tijdens een gesprek met een forensisch psychiater.

Deze uitspraak doet op lugubere wijze denken aan mijn blog uit 2015 “Sneller redigeren in drie stappen

EK

“Photoshop maakt de wetenschap kapot”

Een afbeelding van onderzoekuitkomsten is eenvoudig te manipuleren met Photoshop

Deze kop prijkte begin maart jl. boven een artikel in de Belgische krant De Standaard. Als ik de ‘baas’ bij Adobe was—de producent van Photoshop—zou ik direct gereageerd hebben: software maakt niets stuk; de gebruikers, mensen die het misbruiken, misschien wel. Dat blijkt ook hier het geval.

Meer lezen“Photoshop maakt de wetenschap kapot”

Hindsight, plannen in de achteruitkijkspiegel

“Don’t wait for the things to happen,
Don’t even want them to happen,
Just watch them happen”

Aldus agent Jimmy Malone (Sean Connery) tegen de FBI agent Eliot Ness (Kevin Costner) als zij aan de Canadese grens staan te wachten op de oversteek van dranksmokkelaars. Een passage uit de film “The Untouchables” (1987) over hun strijd tegen het schrikbewind van Al Capone.

Met andere woorden, stel je verwachting op nul en zie wat er van komt.
Zonder verwachtingen kan je niet teleurgesteld worden. Dat geeft rust

 

Meer lezenHindsight, plannen in de achteruitkijkspiegel

De Kunst van goed leven
Een gereedschapskist
voor denken en handelen

“Ken je eigen competentiecirkel en blijf daarbinnen”, aldus Rolf Dobelli die Warren Buffett citeert, in zijn nieuwe boek “De Kunst van goed leven“. Binnen die cirkel liggen de vaardigheden die je helemaal beheerst. Wat er buiten ligt begrijp en beheers je slecht. Waar het om gaat is dat je erachter komt wat er binnen je competentiecirkel ligt en wat niet. Dat vereist zelfinzicht, een eerlijke sterkte/zwakte analyse. “Het is heel belangrijk dat je weet waar de randen van de cirkel liggen”, om het citaat voort te zetten.
Twee aanbevelingen die Dobelli daaraan toevoegt zijn: treedt nooit buiten die cirkel en probeer niet die cirkel uit te breiden. Dat werkt niet. Binnen de cirkel presteer je bovengemiddeld en ben je veilig.

 

Meer lezenDe Kunst van goed leven Een gereedschapskist voor denken en handelen

Een Vakblad Scan,
om te voorkomen
dat uw blad, online of print, uit focus raakt

Wanneer een tijdschrift, online of print, van de ene in de andere editie rolt en haast op de automatische piloot gemaakt wordt dreigt het ongemerkt sleets te worden. ‘Uit focus’ te raken.
In eerste instantie kan dat zijn doordat de ‘content’ niet meer aansluit op de lezersbehoeften (nieuwswaarde, nut, bruikbaarheid, visie). Die kenmerken zijn mediumonafhankelijk. Maar het kan ook zijn dat de content überhaupt niet bij de lezer overkomt. Een kwestie van falende communicatie van informatie. Onvoldoende zichtbaarheid. Een meer mediumafhankelijk aspect.

Meer lezenEen Vakblad Scan, om te voorkomen dat uw blad, online of print, uit focus raakt

2017: een rustig jaar

zelfs in het verre Bali veranderde het landschap gelukkig niet door de uitbarsting van de Gunung Agung

Het logboek dat ik bijhoud van veranderingen in het landschap van vakuitgeverijen en vaktijdschriften, telt inmiddels zo’n 250 pagina’s A5, exclusief het register. De gebeurtenissen in het jaar dat nu net achter ons ligt, vullen daarvan slechts twee pagina’s. De ‘oogst’ was de afgelopen jaren niet eerder zo mager; vandaar de titel boven deze post. Daarmee wil niet gezegd zijn dat er niets gebeurd is, en niet ontkend worden dat die gebeurtenissen invloed gehad hebben op mensen en organisaties. Hieronder een overzicht.

Overnames en faillissementen

Meer lezen2017: een rustig jaar

Een tijdschrift over bitcoins?

De berichtgeving over cryptomunten beleeft een enorme hausse. De informatie is echter zeer verspreid. Kranten, radio, televisie en tijdschriften buitelen over elkaar heen.
Eén enkel medium waarin je alle actualiteiten kan vinden ontbreekt in Nederland.
Wel bestaat al sinds 2012 het Amerikaanse “Bitcoin Magazine”.

Meer lezenEen tijdschrift over bitcoins?